Draag jij eerlijke kleding?

De maatschappij door Ze.nl
Erica van Doorn
Sinds 1 april 2008 werk ik als directrice bij de Fair Wear Foundation (FWF). Daarvoor heb ik 12 jaar lang bij grote consultancy bedrijven gewerkt in de sales & marketing en verdiende ik veel geld. Vorig jaar begon ik me af te vragen of het werk dat ik deed me echt gelukkig maakte en kwam tot de conclusie dat ik mijn toenmalige baan niet voor de rest van mijn leven wilde uitvoeren. In plaats daarvan wilde ik meer maatschappelijk verantwoord bezig zijn. In die tijd heb ik heel bewust gekozen om het roer om te gooien en een andere baan te zoeken. Ik geloof dat wanneer je iets in je hoofd haalt, iets wat je echt wil, datgene vanzelf op je pad komt. Zo kreeg ik de kans om als directrice bij de FWF aan de slag te gaan. Mijn huidige baan draagt bij aan een betere wereld. Ik heb het grote geld achter me gelaten en gekozen voor het maatschappelijk ondernemen.

Fair Wear Foundation
FWF is een van origine Nederlandse stichting met als doel de arbeidsomstandigheden van medewerkers in de confectie-industrie te verbeteren. FWF is in 1999 opgericht door brancheorganisaties in de mode, maatschappelijke organisaties (NGO’s) en vakbonden. Europese mode, werkkleding en promotionele bedrijven kunnen zich aansluiten bij de FWF. Zij worden dan FWF deelnemer en verplichten zich aan de gedragscode van FWF te houden. Acht arbeidsnomen vormen de kern van de gedragscode:
• Geen dwangarbeid
• Geen discriminatie van werknemers
• Geen kinderarbeid
• Vrijheid van vakvereniging en recht op collectieve arbeidsonderhandelingen
• Betaling van leefbaar loon
• Geen excessieve werktijden
• Veilige en gezonde werkomstandigheden
• Wettige arbeidsovereenkomst
Kortom, arbeidsnormen die voor de mensen in Westerse landen niet meer dan normaal zijn. Inmiddels kent FWF meer dan veertig deelnemende bedrijven met een veelvoud aan merken. Het werkterrein beslaat de hele wereld, omdat de deelnemende bedrijven hun kleding over de hele wereld laten maken.

FWF deelnemer
Als een bedrijf FWF deelnemer wordt, dan verplicht het bedrijf zich om de gedragscode van FWF in de praktijk te brengen. FWF helpt bij het opstellen van een plan van aanpak en controleert vervolgens of het plan van aanpak wordt opgevolgd en de deelnemer voldoende vooruitgang boekt in het verbeteren van de arbeidsomstandigheden. Je kunt dus lid worden van FWF als je de productielijn nog niet op orde hebt. Je moet wel de intentie hebben, en dat is heel belangrijk, om de productie van kleding te verbeteren. Samen met de FWF ga je de verplichting aan om stap voor stap de productie te verbeteren.

Is dure kleding eerlijk?
Van een extreem goedkoop T-shirt voor vijftig cent kan je in ieder geval uitgaan dat deze niet volgens de internationale arbeidsnormen is geproduceerd. Aan de andere kant, een duur kledingstuk betekent niet dat deze verantwoord geproduceerd is. Soms is het zo dat een product in prijs stijgt als het maatschappelijk verantwoord wordt geproduceerd. Een leefbaar loon is nou eenmaal hoger, dan het loon dat medewerkers in productielanden meestal betaald krijgen. Maar het is ook zo dat het maatschappelijk verantwoord produceren van kleren op andere fronten weer geld oplevert. De productiviteit gaat omhoog, maar ook de kwaliteit van het product omdat de mensen aan de productielijn niet meer excessief overwerken. Op fairwear.nl vind je een lijst met deelnemende bedrijven en hun modemerken. Als je een product van deze merken koopt, is het bedrijf actief bezig om hun producten maatschappelijk verantwoord te produceren.

Mooi shirt op watMooi.nl
Omdat we met FWF bekender willen worden bij de consument hebben we een T-shirt ontworpen die je op watmooi.nl kunt kopen. We willen de consument duidelijk maken wie we zijn en wat we doen. Hopelijk zorgt deze actie voor een groter bewustzijn van de consument over het eerlijk produceren van kleding.

Het is moeilijk informatie te verkrijgen over eerlijk geproduceerde kleding, in de winkel is de informatie in ieder geval niet of nauwelijks te vinden. Heel veel mensen denken dat het met de productie van kleding wel goed zit: het merk is bekend dus vertrouwen ze erop dat het bedrijf de kleding eerlijk produceert. We willen mensen laten zien dat het op zijn minst kan zijn, dat mensen in lage loonlanden zo worden behandeld als internationaal afgesproken. Soms komen er nog steeds gevallen van kinderarbeid voor. Niemand wil een spijkerbroek dragen dat door kinderhandjes is gemaakt, iedereen zou willen dat een kind gewoon naar school kan gaan. Dat zijn hele basale (internationale) rechten waar FWF voor strijdt, zodat ze voor iedereen gelden. Door de actie samen met watmooi.nl hopen we dat de consument meer stil gaat staan bij de vraag of dat leuke jurkje nou wel of niet eerlijk is geproduceerd.

Tevreden met de keus om voor Fair Wear te gaan werken?
Het is hard werken, maar het is zeker de moeite waard. Mijn werk is intrigerend, omdat je strategisch bezig moet zijn: met wie wil je samenwerken en met wie niet. Maar ook heb ik te maken met operationele zaken, omdat FWF een kleine organisatie is. De omgeving waarin ik werk is politiek complex. Er is bijvoorbeeld veel kritiek geweest op de subsidies die de overheid verleent. Omdat FWF ook subsidies krijgt, zijn we ook onder kritiek komen te liggen. Maar al met al heb ik nog geen seconde spijt gehad van mijn keus. Ik haal veel voldoening uit mijn werk.

Idealen en ambities
Ik hoop dat we de Nederlandse consument zover krijgen dat ze zichzelf vaker de vraag stellen hoe een bepaald product is gemaakt. Met FWF willen we bijdragen aan de bewustwording van het ongebreideld consumeren. We kopen zo ontzettend veel kleren in een jaar, kleren die we ook gemakkelijk weer weggooien. Ik zou willen dat men in plaats van heel veel goedkopere kleren te kopen, iets minder kleren koopt die in ieder geval eerlijk zijn geproduceerd. Dat geldt trouwens niet alleen voor kleren, maar voor alle producten.

Tot slot
Wat ik de lezers van Vrouw.nl zou willen vragen is dat ze, wanneer ze kleding kopen, zichzelf de vraag stellen hoe de kleding gemaakt is en onder welke omstandigheden. Het gaat er niet om dat ze dan een ander product kiezen. Alleen de vraag, het bewustzijn is al een belangrijke eerste stap. Mocht je in een winkel staan, vraag het verkopend personeel naar hoe de kleding is gemaakt. Dit maakt merken en winkels ook steeds bewuster dat eerlijk gemaakte kleren voor consumenten een belangrijk criterium is.

www.fairwear.nl
www.watmooi.nl